ส่องประวัติ 9 ตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ ชี้ชะตา "แพทองธาร" รอด หรือ ร่วง?
29 ส.ค. 2568 เว็บไซต์ฐานเศรษฐกิจรายงานกรณีศาลรัฐธรรมนูญนัดแถลงด้วยวาจา ประชุมปรึกษาหารือ ในเวลา 09.30 น. และ ลงมติ ก่อนออกนั่งบัลลังก์อ่านคำวินิจฉัยในเวลา 15.00 น. ในคดีคลิปเสียงฮุนเซน
โดย “ตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ” ชุดปัจจุบัน 9 คน ที่นำโดย นายนครินทร์ เมฆไตรรัตน์ ประธานศาลฯ จะเป็นผู้ลงมติชี้ชะตาว่า “แพทองธาร” ยังจะได้ “ไปต่อ” หรือ “ไม่ได้ไปต่อ” ในตำแหน่งนายกรัฐมนตรี คนที่ 31 ของไทย
ก่อนหน้านั้นคดีนี้ เมื่อวันที่ 1 ก.ค. 2568 ศาลรัฐธรรมนูญ ได้มีมติเอกฉันท์ 9 ต่อ 0 เสียง รับคำร้องของ 36 สมาชิกวุฒิสภา (สว.) ไว้วินิจฉัย
1.นครินทร์ เมฆไตรรัตน์
2.ปัญญา อุดชาชน
3.อุดม สิทธิวิรัชธรรม
4.วิรุฬห์ แสงเทียน
5.จิรนิติ หะวานนท์
6.นภดล เทพพิทักษ์
7.บรรจงศักดิ์ วงศ์ปราชญ์
8.อุดม รัฐอมฤต
9.สุเมธ รอยกุลเจริญ
ขณะเดียวกัน ศาลรัฐธรรมนูญได้มีมติ 7 ต่อ 2 เสียง สั่งให้ แพทองธาร ชินวัตร หยุดปฏิบัติหน้าที่นายกฯ
7 เสียงข้างมาก ประกอบด้วย
1.ปัญญา อุดชาชน
2.วิรุฬห์ แสงเทียน
3.จิรนิติ หะวานนท์
4.นภดล เทพพิทักษ์
5.บรรจงศักดิ์ วงศ์ปราชญ์
6.อุดม รัฐอมฤต
7.สุเมธ รอยกุลเจริญ
2 เสียงข้างน้อย ได้แก่
1.นครินทร์ เมฆไตรรัตน์
2.อุดม สิทธิวิรัชธรรม
ต่อมาเมื่อวันที่ 30 ก.ค. 2568 ศาลรัฐธรรมนูญมีมติเสียงข้างมาก 5 ต่อ 4 เสียง อนุญาตขยายเวลาให้ แพทองธาร ชินวัตร ยื่นคำชี้แจงแก้ข้อกล่าวหา ภายในวันที่ 4 ส.ค. 2568
เสียงข้างมาก 5 เสียง ประกอบด้วย
1.นครินทร์ เมฆไตรรัตน์
2.ปัญญา อุดชาชน
3.นภดล เทพพิทักษ์
4.อุดม รัฐอมฤต
5.สุเมธร อยกุลเจริญ
เสียงข้างน้อย 4 เสียง ประกอบด้วย
1.อุดม สิทธิวิรัชธรรม
2.วิรุฬห์ แสงเทียน
3.จิรนิติ หะวานนท์
4.บรรจงศักดิ์ วงศ์ปราชญ์
โดยเว็บไซต์ “ฐานเศรษฐกิจ" ได้เปิดเส้นทาง 9 บุคคลทรงอำนาจภายใต้ “ตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ” ชุดปัจจุบัน ระบุว่า ประกอบด้วยบุคคลจากหลากหลายสาย ทั้งสายตุลาการ สายราชการ และ สายวิชาการ โดยแบ่งออกเป็น 3 ประเภทตามที่รัฐธรรมนูญกำหนด ประกอบด้วย
1. ศ.ดร.นครินทร์ เมฆไตรรัตน์ ประธานศาลรัฐธรรมนูญ ผู้ทรงคุณวุฒิด้านรัฐศาสตร์
-เกิด 28 ก.ค. 2501 ปัจจุบันอายุ 67 ปี
-ได้รับการโปรดเกล้าฯ เป็นศาลรัฐธรรมนูญ เมื่อ 16 พ.ย. 2558
-พ้นจากตำแหน่งตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ พ.ย. 2567 เนื่องจากครบวาระ 9 ปี แต่ยังทำหน้าที่อยู่จนกว่าจะได้ตุลาการฯ คนใหม่มาแทน
การศึกษา
-ปริญญาตรี สาขาการเมืองการปกครอง (เกียรตินิยมอันดับ 2)
-คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
-ปริญญาโท สาขาประวัติศาสตร์ คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
-ปริญญาเอก INTERNATIONAL STUDIES WASEDA UNIVERSITY ประเทศญี่ปุ่น
-อดีตอาจารย์ภาควิชาประวัติศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
-อดีตคณบดีคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
2.ปัญญา อุดชาชน ผู้ทรงคุณวุฒิจากราชการ
-เกิด 15 เมษายน 2499 ปัจจุบันอายุ 69 ปี
-ได้รับการโปรดเกล้าฯ ให้ดำรงตำแหน่งศาลรัฐธรรมนูญ เมื่อ 16 พ.ย. 2558
-สิ้นสุดวาระการเป็นตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ ในเดือน พ.ย. 2567 แต่ยังทำหน้าที่อยู่จนกว่าจะได้ตุลาการฯ คนใหม่มาแทน
-อดีตเลขาธิการสำนักงานศาลรัฐธรรมนูญ
การศึกษา
-ศิลปศาสตร์บัณฑิต (รัฐศาสตร์) ม.รามคำแหง
-นิติศาสตร์บัณฑิต ม.สุโขทัยธรรมาธิราช
-นิติศาสตรมหาบัณฑิต (กฎหมายมหาชน) จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
-M.A. (Public Administration), U.S.A.
-Ph. D. (Public Administration), U.S.A.
3.อุดม สิทธิวิรัชธรรม ผู้พิพากษาศาลฎีกา
-เกิด 22 พฤศจิกายน 2497 ปัจจุบันอายุย่าง 71 ปี
-ได้รับการโปรดเกล้าฯ ให้ดำรงตำแหน่งศาลรัฐธรรมนูญ เมื่อ 1 เมษายน 2563
-จะพ้นวาระตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ เมษายน 2570
-อดีตประธานแผนกคดีคำสั่งคำร้องและขออนุญาตฎีกาในศาลฎีกา
-อดีตนายทหารพระธรรมนูญ กองทัพเรือ
การศึกษา
-นิติศาสตรบัณฑิต มหาวิทยาลัยรามคำแหง
-เนติบัณฑิตไทย สมัยที่ 28
-นิติศาสตรมหาบัณฑิต จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
4.วิรุฬห์ แสงเทียน ผู้พิพากษาศาลฎีกา
-เกิด 27 พฤศจิกายน 2494 ปัจจุบันอายุ 74 ปี
-ได้รับการโปรดเกล้าฯ ให้ดำรงตำแหน่งศาลรัฐธรรมนูญ เมื่อ 1 เมษายน 2563
-จะพ้นวาระตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ เมษายน 2570
-อดีตประธานแผนกคดีพาณิชย์และเศรษฐกิจในศาลฎีกา
ประวัติการศึกษา
-นิติศาสตรบัณฑิต มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
-เนติบัณฑิต สำนักอบรมศึกษากฎหมายแห่งเนติบัณฑิตยสภา
5.จิรนิติ หะวานนท์ ผู้พิพากษาศาลฎีกา
-เกิด 14 กุมภาพันธ์ 2496 ปัจจุบัน อายุ 72 ปี
-ได้รับการโปรดเกล้าฯ ให้ดำรงตำแหน่งศาลรัฐธรรมนูญ เมื่อ 1 เมษายน 2563
-จะพ้นวาระตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ เมษายน 2570
-อดีตผู้พิพากษาหัวหน้าคณะในศาลฎีกา ผู้พิพากษาอาวุโสในศาลฎีกา
การศึกษา
-นิติศาสตรบัณฑิต (เกียรตินิยมอันดับหนึ่ง) มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
-เนติบัณฑิตไทย (ลำดับที่ 1 สมัย 28) สำนักอบรมศึกษากฎหมายแห่งเนติบัณฑิตยสภา
-LL.M. (Master of Law, Harvard University)
-M.C.L. (Master of Comparative Law, George Washington University)
-S.J.D. (Doctor of Juridical Science, George Washington University)
6.นภดล เทพพิทักษ์ ผู้ทรงคุณวุฒิจากราชการ
-เกิด 3 ธันวาคม 2499 ปัจจุบันอายุย่าง 69 ปี
-ได้รับการโปรดเกล้าฯ ให้ดำรงตำแหน่งศาลรัฐธรรมนูญ เมื่อ 1 เมษายน 2563
-จะพ้นวาระตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ เมษายน 2570
-อดีตอธิบดีกรมเอเชียใต้ ตะวันออกกลางและแอฟริกา, อดีตเอกอัครราชทูต ณ เวียงจันทน์
การศึกษา
-รัฐศาสตรบัณฑิต จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ด้านความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ (เกียรตินิยมอันดับหนึ่ง)
-Master of Arts (International Relations) , Northern Illinois University (Fulbright Scholarship)
7. บรรจงศักดิ์ วงศ์ปราชญ์ ตุลาการศาลปกครองสูงสุด
-เกิด 14 สิงหาคม 2495 ปัจจุบันอายุ 73 ปี
-ได้รับการโปรดเกล้าฯ เป็นตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ 20 ส.ค. 2563
-จะพ้นวาระตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ สิงหาคม 2570
-อดีตตุลาการหัวหน้าคณะศาลปกครองสูงสุด
การศึกษา
-ศิลปศาสตรบัณฑิต (รัฐศาสตร์) มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
-นิติศาสตรบัณฑิต (เกียรตินิยมอันดับสอง) จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
-ศิลปศาสตรมหาบัณฑิต (รัฐศาสตร์) มหาวิทยาลัยรามคำแหง
8.อุดม รัฐอมฤต ผู้ทรงคุณวุฒิด้านนิติศาสตร์
-เกิด 25 มิถุนายน 2502 ปัจจุบันอายุ 66 ปี
-ได้รับการโปรดเกล้าฯ เป็นตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ เมื่อ 28 มกราคม 2566
-วาระการดำรงตำแหน่ง 7 ปี จะพ้นวาระการดำรงตำแหน่งช่วงเดือนมกราคม 2573
-อดีตคณบดีคณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
การศึกษา
- นิติศาสตรบัณฑิต มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
- นิติศาสตรมหาบัณฑิต (กฎหมายมหาชน) มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
- ปริญญาโทและปริญญาเอกทางกฎหมายอาญา (Diplôme d'études approfondies et Doctorat en Droit Pénal) มหาวิทยาลัย Nancy II ประเทศฝรั่งเศส
9. สุเมธ รอยกุลเจริญ อดีตตุลาการศาลปกครองสูงสุด
-เกิด 16 กันยายน 2498 ปัจจุบันอายุ 70 ปี
-ได้รับการโปรดเกล้าฯ เป็นตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ เมื่อ 19 มีนาคม 2567
-จะพ้นวาระตุลาการศาลรัฐธรรมนูญ มีนาคม 2574
-อดีตรองประธานศาลปกครองสูงสุด
การศึกษา
- นิติศาสตรบัณฑิต มหาวิทยาลัยรามคำแหง
- เนติบัณฑิตไทย สำนักอบรมศึกษากฎหมายแห่งเนติบัณฑิตยสภา
- รัฐประศาสนศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยสยาม
- นิติศาสตรมหาบัณฑิต มหาวิทยาลัยรามคำแหง
ที่มา : รายงานพิเศษ โดย… ทีมข่าวการเมือง ฐานเศรษฐกิจออนไลน์